اینترنت اشیا (IoT) از آن دست پیشرفتهای بشریت است که نه تنها به خانههای هوشمند راه پیدا کرده بلکه شیوه کار بسیاری از مشاغل را متحول کرده است. کارهایی که از اینترنت اشیا بر میآید برای شرکتها و کارخانجاتی که به دنبال به حداکثر رساندن سود و بهرهوری هستند، ایدهآل است. این فناوری حتی در صنایع سنتیتری مانند نجاری هم مورد استفاده قرار میگیرد.
وقتی کلمه نجاری را میشونید احتمالا تصویر یه پیرمرد خاکآلود در یک مغازه نجاری جلوی چشم شما میآید که با با ابزارهای دستی کارها را انجام میدهد. این تصویر مربوط به چند دهه قبل است. امروز حتی در کارگاههای نجاری کوچک، از ماشینآلاتی استفاده میشود که به هوش مصنوعی و اینترت اشیا مجهز شدهاند.
اما هنوز تمام ظرفیتهای اینترنت اشیا در صنعت چوب کشف نشده و شرکتها به مرور زمان با قابلیتهای این فناوری آشنا میشوند. در ادامه قصد داریم شما را با اینترنت اشیا و کاربردهای این فناوری در صنعت چوب آشنا کنیم. از فرایندهای تولید گرفته تا عرضه به بازار و حتی مارکتینگ و سنجش زنجیره تامین، همگی با وجود اینترنت اشیا هوشمندتر شده است.
اینترنت اشیا چیست؟
اینترنت اشیا (IoT) به شبکهای از اشیاء فیزیکی گفته میشود که به اینترنت متصل بوده و میتوانند دادههای مختلف را جمعآوری، ارسال و دریافت کنند. این اشیاء میتوانند هر چیزی از سنسورها و دستگاههای ساده تا سیستمهای پیچیده باشند. در واقع، اینترنت اشیا دنیای فیزیکی و دیجیتالی را به هم پیوند زده و امکان کنترل و مدیریت هوشمندانه اشیاء را فراهم میکند.
در صنعت چوب، اینترنت اشیا میتواند نقش بسیار مهمی ایفا کند. با اتصال دستگاهها و ابزارهای مختلف در خط تولید و انبار به اینترنت، میتوان اطلاعات دقیق و بلادرنگی در مورد وضعیت چوب، رطوبت، دما، حرکت ماشینآلات و بسیاری موارد دیگر جمعآوری کرد. این دادهها به تولیدکنندگان کمک میکند تا فرآیند تولید را بهینه کنند، کیفیت محصولات را بهبود بخشند و هزینهها را کاهش دهند.
تفاوتهایی بین هوش مصنوعی و اینترنت اشیا وجود دارد. خیلی از مردم این دو مفهوم را با هم اشتباه میگیرند یا یکی میدانند. هوش مصنوعی به عنوان مغز متفکر این سیستم عمل میکند. با استفاده از الگوریتمهای پیچیده، هوش مصنوعی دادههای جمعآوری شده توسط اینترنت اشیا را تحلیل، الگوها را شناسایی کرده و پیشبینیهایی انجام میدهد.
به طور خلاصه، اینترنت اشیا، دادهها را جمعآوری میکند و هوش مصنوعی به این دادهها معنا میبخشد. این دو فناوری به صورت مکمل یکدیگر عمل میکنند و به صنعت چوب کمک میکنند تا به سمت تولید هوشمند و پایدار حرکت کند.
کاربردهای اینترنت اشیا در صنعت چوب
با کلیات مفهوم اینترنت اشیا و ارتباط آن با هوش مصنوعی و کاربرد آن در صنعت چوب آشنا شدیم. حالا به طور مفصلتر و جزئیتر، کاربردهای اینترنت اشیا در صنعت چوب را مورد بررسی قرار میدهیم.
1. پیشبینی عیب و ارزیابی وضعیت سلامت دستگاهها
یکی از اولین و مهمترین کاربردهای اینترنت اشیا در صنایع مختلف، از جمله صنعت چوب، پیشبینی وضعیت سلامت دستگاههاست. در روشها سنتی، کارگران و اپراتورها فقط زمانی متوجه میشدند یک دستگاه خراب شده که کار به طور کامل متوقف میشد. در واقع در گذشته، عیبیابی دستگاهها فقط به صورت چشمی و تصادفی انجام میشد.
امروزه در بسیاری از کارخانجات بزرگ، از اینترنت اشیا برای ارزیابی وضعیت سلامت ماشین آلات و پیشبینی عیوب احتمالی استفاده میشود. این روش، با بررسی دادهها مربوط به بخشهای مختلف دستگاه در لحظه و مقایسه آن با الگوی اولیهای که به آن داده شده، احتمال خرابی در کوچکترین قطعات را پیشبینی کرده و این موضوع را به اپراتور هشدار میدهد.
با هشدار به اپراتور، قبل از آنکه وضعیت سلامت دستگاه به حالت بغرنجی برسد، تعمیرات روی آن در زمان مناسب انجام میشود و بدون توقف در تولید، کارگاه میتواند به کار خود ادامه دهد. در واقع با پیشبینی عیوب احتمالی با استفاده از اینترنت اشیا، چرخ تولید متوقف نمیشود و بهرهوری افزایش پیدا میکند.
2. اتوماسیون
اتوماسیون در صنعت چوب به معنی جایگزینی فرایندهای دستی و سنتی با سیستمهای خودکار و کامپیوتریست. این کار با هدف افزایش بهرهوری، کاهش خطاهای انسانی، بهبود کیفیت محصولات و کاهش هزینههای تولید انجام میشود. نقش اتوماسیون یا ماشینیکردن کارها، در صنایع مختلف، چندین دهه است که دائماً رشد کرده.
در نجاری، به ویژه در کارخانههای بزرگ، اتوماسیون به عنوان ابزاری شناخته میشود که به بهرهوری بیشتر و حتی افزایش ایمنی کارکنان کمک میکند. ارههای برقی برای این حرفه نقش اساسی دارند، اما این ماشینها در صورت استفاده نادرست میتوانند خطرناک باشند. کارخانجات نجاری با خودکارسازی قسمتهای پرخطر کارخانه، میتوانند سلامتی کارکنان را تضمین کنند.
همچنین اینترنت اشیا با خودکار سازی خیلی از دستگاهها، به کارگران و اپراتورهای حاضر در کارگاه، کنترل و آزادی عمل بیشتری میدهد تا با کمترین خطا پروژه را به اتمام برسانند. مدیران و کارشناسان حرفهای، به لحظه، دادههای دریافت شده از دستگاهها را رصد میکنند تا کیفیت کار دستگاهها را بررسی کرده و جلوی هرگونه اشتباه در تولید را بگیرند.
برخی از کاربردهای اینترنت اشیا و اتوماسیون کردن کارخانجات صنعت چوب عبارت است از:
- برش و ابعاددهی ماشینهای CNC
- حکاکی و روکشکاری پیچیده
- چسباندن و مونتاژ کردن قطعات مختلف
- رنگآمیزی و پرداخت
- کنترل کیفیت محصولات نهایی
3. ابزارهای پوشیدنیها
یکی از هیجان انگیزترین پیشرفتها در اینترنت اشیا، ابزارهای پوشیدنی است. ابزارهای پوشیدنی مانند ایرپادها یا هدستهای مخصوص ارتباط با مدیر ارشد، به کارگران این اجازه را میدهد تا در طول اجرای پروژه، به طور مستمر با مدیر در ارتباط بوده و طبق برنامه و به شکل گروهی پیش بروند.
عینکهای هوشند، نوع دیگری از این ابزارهای پوشیدنی محسوب میشوند که میتوانند دستورالعملها یا مشخصات محصولات مختلف را به راحتی به افراد نشان دهند. استفاده از ابزارهای پوشیدنی هوشمند، به بهرهوری بیشتر و افزایش سرعت و کیفیت تولید کمک فراوانی کرده است.
برخی از این ابزارهای پوشیدنی مانند عینکهای هوشمند، حتی به کارگران در صورت نزدیک شدن به بروز یک خطر، هشدار میدهند و از آسیب آنها جلوگیری میکنند. تمام این ابزارها با فناوری اینترنت اشیا به مرکز دادهای متصل شده و اطلاعات آنها به صورت لحظهای ارزیابی میشود تا به بهترین نتیجه برسد.
به طور کلی، برخی از مهمترین ابزارهای هوشمند مجهز به اینترنت اشیا در صنایع چوب عبارتند از:
-
دستکشهای هوشمند
این دستکشها نیروی اعمال شده به هر دست را اندازهگیری میکنند، لرزشهای بیش از حد رو میسنج و در صورت نزدیک شدن بیش از حد دستها به تیغه، هشدار میدهند. -
عینکهای هوشمند
این عینکها نقشههای CAD و دستورالعملها و اطلاعات مربوط به هر قطعه کار رو نشان میدهند و برای اندازهگیری ابعاد چوب بدون نیاز به ابزارهای خاص قابل استفاده هستند. -
کلاه ایمنی هوشمند
کلاه ایمنی هوشمند برای نظارت بر ضربان قلب، دمای بدن و سایر پارامترهای حیاتی کارگران استفاده میشود. همچنین از طریق این کلاهها میتوان به صورت صوتی با مرکز کنترل کارگاه ارتباط برقرار کرد و موقعیت هر کارگر را متوجه شد. -
کفشهای هوشمند
این کفشها، فشار وارد بر پا برای ارزیابی وضعیت ایستادن و راه رفتن کارگران را اندازهگیری میکند و در صورت احتمال بروز خطرات احتمالی مانند لغزش یا برخورد با اشیا، به کارگران هشدار میدهد.
4. افزایش بهرهوری
همانطور که پیش از این هم اشاره کردیم، این روزها، بسیاری از نجاریها و کارخانجات بزرگ صنعت چوب، باید به طور دقیق به میزان بهرهوری خود توجه داشته باشند تا با کمترین هزینه، به بالاترین میزان سود برسند. بررسی دادههای مربوط به بهرهوری یک کارگاه تولیدی کار بسیار دشواریست و اکثر کارگاهها، افرادی برای سنجش میزان بهرهوری و رشد آن استخدام میکنند.
اما اینترنت اشیا میتوانید در زمینه ارزیابی و بهبود بهرهوری هم کاربرد داشته باشد. حسگرهای مرتبط با اینترنت اشیا میتوانند تمام دادههای یک کارگاه صنعتی از لحظه ورود مواد اولیه تا هزینههای مصرف انرژی، تعداد کارگران به ازای خبره بودن آنها و میزان تولید بر اساس ساعت کاری را بررسی کند.
با جمعآوری دادهها مختلف توسط اینترنت اشیا، شرکتها میتوانند فرایندهای موجود در کارگاه خود را بهتر درک کرده و روشهایی برای کاهش هزینهها و افزایش درآمدها انتخاب کنند.
بررسی میزان بهرهوری فقط به کارگاههای بزرگ محدود نمیشود و حتی در فروشگاهها یا کارگاههای کوچک چوب هم میتوان از این شیوه برای اندازهگیری میزان بهرهوری مجموعه استفاده کرد.
5. تجهیزات کنترل محیط کار
برخی از دستگاهها، مانند ترموستات هوشمند که به اینترنت اشیا مجهز شده، میتواند به شما کمک کند در محیط کارگاه یا کارخانه، وضعیت دما را به لحظه ارزیابی کرده و مناسبترین دما را انتخاب کنید. این دستگاهها به خصوص برای کارگاههایی که فرایندهای مربوط به خشک کردن چوب یا نگهداری طولانی مدت از آنها را انجام میدهند بسیار کاربرد دارد.
ترموستاتهای هوشمند تنهای یکی از تجهیزات کنترل محیط کار محسوب میشود که از اینترنت اشیا برای دریافت دادههای محیطی استفاده میکند. حسگرهای مربوط به رطوبت میتوانند در چنین محیطهایی کار گرفته شوند تا جلوی آسیب دیدن چوبها و تاببرداشتن آنها گرفته شود.
دستگاههای جدیدی که به اینترنت اشیا مجهز شدهاند نسبت به همتایان سنتی خود مزیتهای بیشتری دارند؛ این دستگاه دقیقتر هستند و در شبکهای به سایر دستگاههای موجود در کارگاه متصل شدهاند و حتی میتوان از راه دور، وضعیت رطوبت و دمای کارگاه را بررسی کرده و تغییر داد.
6. نظارت بر کیفیت نهایی محصول
نظارت بر کیفیت نهایی محصول از دیگر کاربردهای اینترنت اشیا در صنعت چوب است. سنسورهای نصب شده بر روی ماشینآلات و مواد اولیه، دادههایی مانند دما، رطوبت، فشار و میزان سایش ابزارها را جمعآوری میکنند. این دادهها به صورت لحظهای به یک سیستم مرکزی ارسال شده و تحلیل میشوند.
با تحلیل دادههای جمعآوری شده، میتوان از بروز هرگونه انحراف در فرآیند تولید آگاه شده و اقدامات اصلاحی لازم را به سرعت انجام داد. با شناسایی گلوگاههای تولید و بهبود پارامترهای فرآیند، میتوان بهرهوری را افزایش داده و هزینههای تولید را کاهش داد.
7. مدیریت زنجیره تامین
با استفاده از فناوریهای مانند RFID، میتوان هر قطعه چوب را از جنگل تا کارخانه و حتی تا دست مصرفکننده نهایی ردیابی کرد. این امر به شفافیت بیشتر در زنجیره تامین و اطمینان از قانونی بودن و کیفیت مواد اولیه کمک میکند.
همچنین با استفاده از حسگرهای نصب شده روی وسایل نقلیه، میتوان شرایط حمل و نقل مانند دما، رطوبت و ضربه را کنترل کرده و از آسیب دیدن محصولات جلوگیری کرد و مسیرهای حمل و نقل را بهینه کرده و هزینههای حمل و نقل را کاهش داد.
علاوه بر این، با استفاده از سنسورهای موجود در انبار، میتوان میزان موجودی مواد اولیه و محصولات نهایی را به صورت لحظهای کنترل کرده و از کمبود یا مازاد موجودی جلوگیری کرد. همچنین، میتوان شرایط نگهداری مواد اولیه را بهینه کرده و از فساد آنها جلوگیری شود.
چالشهای اینترنت اشیا در صنعت چوب
با وجود مزایای فراوان اینترنت اشیا در صنعت چوب، همچون بسیاری از فناوریهای نوین، این فناوری نیز با چالشهایی همراه است. در زیر به برخی از مهمترین معایب اینترنت اشیا در صنعت چوب اشاره میکنیم:
-
هزینه بالا
پیادهسازی سیستمهای IoT در صنعت چوب نیازمند سرمایهگذاری قابل توجهی برای خرید تجهیزات، نرمافزارها و زیرساختهای لازم است. همچنین نگهداری و بهروزرسانی مداوم این سیستمها نیز هزینههای جانبی قابل توجهی به همراه دارد. -
پیچیدگیهای فنی
پیادهسازی و یکپارچهسازی سیستمهای IoT در محیطهای صنعتی پیچیده است و نیازمند تخصص فنی بالایی است. علاوه بر این، تعمیر و نگهداری این سیستمها در صورت بروز مشکل، میتواند پیچیده و زمانبر باشد. -
وابستگی به اینترنت و برق
وابستگی به برق، اینترنت و زیرساختهای ارتباطی، باعث میشود در صورت بروز اختلال در این زیرساختها، کل سیستم با مشکل مواجه شود. باید توجه داشته باشید که فناوری IoT به سرعت در حال تغییر و توسعه است و این امر میتواند منجر به قدیمی شدن تجهیزات و نیاز به سرمایهگذاری مجدد شود. -
نیاز به نیروی انسانی ماهر
استفاده از سیستمهای IoT نیازمند نیروی انسانی متخصص و ماهر در زمینههای مختلف مانند مهندسی، فناوری اطلاعات و مدیریت است. کارکنان باید برای کار با این سیستمها آموزش ببینند که این امر نیازمند صرف زمان و هزینه است.
دستگاههای نجاری مدرن، به اینترنت اشیا مجهز هستند و میتوان به راحتی در کارگاههایی که از این فناوری پشتیبانی میکنند از آنها استفاده کرده و آنها را به مرکز داده کارگاه متصل کرد. برای مشاهده و خرید ماشین آلات مدرن صنعت چوب میتوانید به وبسایت Ario.co مراجعه کرده و پس از مشورت با کارشناسان، دستگاه مناسب کارگاه خود را خریداری کنید. گروه صنعتی آریو، مجموعهای کامل از دستگاهها، ابزار و ماشین آلات مختلف صنعت چوب را گردآوری کرده و با شرایط اقساطی ویژه به مشتریان عرضه میکند.
